سال ۲۰۲۵ برای دلار آمریکا با افت سنگین به پایان رسید
سال ۲۰۲۵ برای دلار آمریکا سالی کمفروغ و ناامیدکننده بود؛ ارزی که طی ماههای گذشته بخش قابلتوجهی از ارزش خود را در برابر سبدی از ارزهای جهانی از دست داد و بدترین عملکرد سالانه خود در هشت سال اخیر را ثبت کرد. با وجود نشانههایی از ثبات نسبی در ماههای پایانی سال، بسیاری از سرمایهگذاران و فعالان بازارهای مالی معتقدند که فشارها بر دلار آمریکا در سال آینده همچنان ادامه خواهد داشت.
بر اساس گزارش منتشرشده از سوی ، دلار آمریکا در سال ۲۰۲۵ در برابر سبدی از ارزهای مهم جهانی حدود ۹ درصد کاهش ارزش را تجربه کرده است. این افت، نتیجه مجموعهای از عوامل از جمله انتظارات گسترده برای کاهش نرخ بهره توسط ، کاهش فاصله نرخهای بهره میان آمریکا و سایر اقتصادهای بزرگ، نگرانیها درباره کسری بودجه فدرال و همچنین فضای نامطمئن سیاسی در ایالات متحده بوده است.
گزارشها نشان میدهد که در ماههای اخیر اگرچه دلار تا حدی از کفهای قیمتی خود فاصله گرفته، اما این بهبود محدود نتوانسته تصویر کلی سال ۲۰۲۵ را تغییر دهد. شاخص دلار آمریکا که ارزش این ارز را در برابر سبدی از ارزهای معتبر جهانی میسنجد، از پایینترین سطح خود در ماه سپتامبر حدود ۲ درصد افزایش یافته، اما همچنان در مقایسه با ابتدای سال در سطحی پایینتر قرار دارد.
به گفته تحلیلگران بازار ارز، یکی از مهمترین دلایل تضعیف دلار در سال جاری، انتظارات برای کاهش نرخ بهره در آمریکا بوده است. معمولاً زمانی که بانک مرکزی آمریکا نرخ بهره را کاهش میدهد، جذابیت داراییهای دلاری برای سرمایهگذاران جهانی کمتر میشود و این موضوع به افت تقاضا برای دلار منجر میگردد. در مقابل، بسیاری از بانکهای مرکزی بزرگ جهان سیاستهای پولی محتاطانهتری را در پیش گرفتهاند یا نرخهای بهره خود را در سطوح بالا حفظ کردهاند.
نظرسنجی انجامشده توسط رویترز در فاصله ۲۸ نوامبر تا سوم دسامبر نشان میدهد که با وجود بهبود نسبی دلار در هفتههای پایانی سال، اکثر استراتژیستهای ارزی پیشبینی خود درباره تضعیف دلار در سال ۲۰۲۶ را تغییر ندادهاند. این نظرسنجی دیدگاه کارشناسان بازارهای مالی جهانی را درباره مسیر احتمالی ارز آمریکا منعکس میکند.
در همین حال، دادههای منتشرشده از سوی نشان میدهد که نرخ مبادله موثر واقعی دلار آمریکا شاخصی که ارزش دلار را نسبت به سبدی گسترده از ارزهای خارجی و با در نظر گرفتن تورم میسنجد – در ماه اکتبر به عدد ۱۰۸.۷ رسیده است. این رقم تنها اندکی پایینتر از رکورد تاریخی ۱۱۵.۱ در ماه ژانویه است و بیانگر آن است که دلار همچنان در سطحی بالاتر از ارزش تعادلی خود قرار دارد.
رشد جهانی
در بخش دیگری از گزارش رویترز، به نقش تحولات رشد اقتصادی جهانی در تضعیف دلار اشاره شده است. سرمایهگذاران انتظار دارند که با افزایش شتاب رشد اقتصادی در اروپا و آسیا، برتری نسبی اقتصاد آمریکا کاهش یابد. پیشبینی میشود بستههای محرک مالی در آلمان، حمایتهای سیاستی در چین و بهبود چشمانداز اقتصادی منطقه یورو، به همگرایی نرخ رشد اقتصادهای بزرگ منجر شود.
برخی مدیران دارایی اروپایی نیز در گفتوگو با رویترز اعلام کردهاند که بهبود شرایط اقتصادی خارج از آمریکا میتواند به تضعیف بیشتر دلار منجر شود. به باور آنان، زمانی که رشد اقتصادی در سایر نقاط جهان تقویت میشود، جریان سرمایه به سمت داراییهای غیرآمریکایی افزایش مییابد و این موضوع فشار نزولی بر دلار وارد میکند.
واگرایی بانک مرکزی
از سوی دیگر، واگرایی سیاستهای پولی بانکهای مرکزی نیز یکی از عوامل تأثیرگذار بر بازار ارز عنوان شده است. در حالی که انتظار میرود فدرال رزرو مسیر کاهش نرخ بهره را ادامه دهد، معاملهگران بازار بر این باورند که در سال ۲۰۲۶ نرخهای بهره را بدون تغییر حفظ کند و حتی احتمال افزایش نرخها بهطور کامل منتفی نیست. بانک مرکزی اروپا در نشست دسامبر خود نرخهای سیاستی را ثابت نگه داشت و همزمان برخی پیشبینیهای مربوط به رشد و تورم را افزایش داد.
تحولات سیاسی آمریکا نیز از دیگر موضوعاتی است که در این گزارش به آن اشاره شده است. با نزدیک شدن به پایان دوره ریاست جروم پاول در فدرال رزرو و احتمال انتخاب رئیس جدید توسط دونالد ترامپ، بازارها سناریوی شکلگیری سیاستهای پولی انبساطیتر را مدنظر قرار دادهاند. برخی از گزینههای مطرح برای ریاست فدرال رزرو از نرخهای بهره پایینتر حمایت کردهاند؛ موضوعی که میتواند در آینده بر ارزش دلار اثرگذار باشد.
در عین حال، رویترز تأکید کرده است که با وجود دیدگاههای بلندمدت درباره تضعیف دلار، امکان تقویت کوتاهمدت این ارز همچنان وجود دارد. تداوم اشتیاق سرمایهگذاران به حوزه هوش مصنوعی و ورود سرمایههای بینالمللی به بازار سهام آمریکا میتواند در مقاطع زمانی مشخص از دلار حمایت کند.
در مجموع، سال ۲۰۲۵ برای دلار آمریکا با افت ارزش قابلتوجهی به پایان میرسد؛ افتی که در سایه تحولات پولی، اقتصادی و سیاسی شکل گرفته و نگاه بسیاری از فعالان بازار را به مسیر این ارز در سالهای پیش رو معطوف کرده است.
