نابودی دلار با احتمال برکناری رئیس بانک مرکزی آمریکا
منابع خبری بینالمللی از احتمال برکناری رئیس بانک مرکزی آمریکا توسط رئیسجمهور این کشور خبر دادند. به گفته تحلیلگران اقتصادی، چنین اقدامی ممکن است تأثیرات قابل توجهی بر بازار ارز و جایگاه دلار در نظام مالی جهانی داشته باشد.
به گزارش ایسنا و به نقل از منابع خبری خارجی، موضوع اخراج احتمالی جروم پاول، رئیس فدرال رزرو، از سوی دونالد ترامپ، رئیسجمهور پیشین ایالات متحده، بار دیگر در کانون توجه رسانهها و فعالان اقتصادی قرار گرفته است. این مسئله در حالی مطرح میشود که تنشها بر سر سیاستهای پولی و مالی آمریکا در سالهای گذشته بهشکل محسوسی افزایش یافته است.
دونالد ترامپ، در دوران ریاستجمهوری خود بارها به عملکرد رئیس بانک مرکزی آمریکا اعتراض کرده بود. این اعتراضات بهویژه پس از افزایش نرخ بهره توسط فدرال رزرو در سالهای ۲۰۱۸ و ۲۰۱۹ شدت گرفت. ترامپ بارها از طریق رسانههای اجتماعی و سخنرانیهای رسمی، از تصمیمات این نهاد انتقاد کرد و حتی در برخی موارد بهصورت ضمنی تهدید به تغییر ریاست آن نمود.
خبرگزاریها اعلام کردند که اخراج رئیس بانک مرکزی در ایالات متحده اگرچه بهسادگی امکانپذیر نیست، اما طرح چنین موضوعی از سوی رئیسجمهور میتواند موجب تزلزل در اعتماد بازار به استقلال این نهاد شود. برخی از کارشناسان معتقدند که در صورت برکناری رئیس فدرال رزرو، بازارهای مالی با واکنشهای ناگهانی مواجه خواهند شد و احتمال افت شدید ارزش دلار وجود دارد.
طبق گزارش منتشر شده در سایت ابزرو، چنین تحولی ممکن است اعتبار ضدتورمی فدرال رزرو را خدشهدار کرده و موجب افزایش سطح عمومی نرخ بهره در بازار شود. در این گزارش آمده است که اقدامات احتمالی ترامپ در حوزه سیاست پولی، نظیر انتصاب چهرههای وفادار به تیم ریاستجمهوری در رأس بانک مرکزی، میتواند روند سیاستگذاری مستقل را مختل کند.
علاوه بر این، سیاستهای تجاری و اقتصادی دولت ترامپ که مبتنی بر اعمال تعرفههای سنگین بر واردات و تضعیف نهادهای بینالمللی بوده، همواره مورد انتقاد محافل اقتصادی قرار گرفته است. بر اساس دادههای موجود، اعمال تعرفهها از سوی دولت آمریکا در دوره ترامپ باعث بروز تنشهای تجاری با کشورهای بزرگی مانند چین و اتحادیه اروپا شد که در نهایت اثرات منفی بر رشد اقتصادی و ثبات مالی جهانی گذاشت.
از سوی دیگر، برخی منابع خبری اعلام کردهاند که تلاش برای ایجاد زمینههای رشد بازار رمزارزها نیز یکی از محورهای سیاستی دولت پیشین آمریکا بوده است. در این میان، نگرانیهایی درباره بروز بحرانهای مالی مرتبط با رمزارزها مطرح شده است که میتواند بهطور غیرمستقیم بر موقعیت دلار آمریکا تأثیر بگذارد.
بر اساس گزارشهای رسمی، جایگاه دلار آمریکا در نظام مالی جهانی طی سالهای اخیر با چالشهایی روبهرو شده است. استفاده روبهافزون از ارزهای جایگزین مانند یوان چین و یورو، همچنین توسعه سیستمهای مالی مستقل از سوی برخی کشورها از جمله چین و روسیه، نشانههایی از کاهش تدریجی وابستگی جهانی به دلار را به همراه داشته است.
در گزارش سایت ابزرو آمده است که سلطه سنتی دلار آمریکا که به این کشور اجازه داده است از مزایای فراوانی نظیر نرخهای بهره پایینتر، اعمال تحریمهای مالی و دسترسی گسترده به دادههای بینالمللی بهرهمند شود، ممکن است در صورت تداوم سیاستهای پرتنش، با کاهش چشمگیری مواجه شود.
از جمله مزایای موقعیت ممتاز دلار در اقتصاد جهانی، امکان دریافت وامهای دولتی و خصوصی با نرخ بهره کمتر نسبت به سایر کشورهاست. این برتری موجب صرفهجویی سالانه صدها میلیارد دلاری برای آمریکا شده است. اما در صورت ادامه تنشهای سیاسی و اقتصادی، ممکن است این مزایا با چالشهایی اساسی مواجه شوند.
همچنین، کارشناسان هشدار دادهاند که ادامه سیاستهای ناپایدار اقتصادی و تضعیف نهادهایی مانند فدرال رزرو، میتواند موجب افزایش نرخ بهره، تورم، و حتی بروز بحرانهای مالی در آینده شود. این بحرانها ممکن است در بازار رمزارزها، اوراق بدهی دولتی و سایر بخشهای حساس اقتصادی نمایان شوند.
از سوی دیگر، عقبنشینی آمریکا از سیاستهای جهانیگرایانه و تأکید بر اقدامات یکجانبه، از جمله خروج از برخی توافقات بینالمللی، موجب شده تا سایر قدرتهای اقتصادی جهان به دنبال راهکارهایی برای کاهش وابستگی به دلار باشند. کارشناسان معتقدند که چنین روندی ممکن است در بلندمدت به کاهش نفوذ مالی و سیاسی آمریکا منجر شود.
در پایان، اگرچه دلار آمریکا همچنان ارز غالب جهانی محسوب میشود، اما گزارشها نشان میدهند که مجموعهای از تحولات سیاسی و اقتصادی میتواند زمینهساز تضعیف تدریجی جایگاه آن در دهههای آینده شود. تصمیمات نهادهای کلیدی مانند فدرال رزرو و نحوه تعامل دولت آمریکا با اقتصاد جهانی، نقشی کلیدی در حفظ یا کاهش این جایگاه ایفا خواهد کرد.
