خودروسازان چینی در مسیر افزایش سهم از بازار جهانی خودرو تا ۲۰۳۰
برآورد تازه UBS نشان میدهد خودروسازان چینی میتوانند تا سال ۲۰۳۰ حدود ۳۷ درصد از بازار جهانی خودرو را در اختیار بگیرند. این سهم در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ حدود ۲۲ درصد برآورد شده بود و بانک UBS اکنون پیشبینی قبلی خود را که ۳۵ درصد بود، دو واحد درصد افزایش داده است. در همین برآورد، چشمانداز سهم برندهای چینی در بازار اروپا نیز از ۱۸ درصد به ۲۰ درصد ارتقا یافته؛ در حالی که سهم کنونی آنها در این بازار حدود ۸ درصد اعلام شده است.
افزایش پیشبینی UBS در شرایطی مطرح شده که حضور برندهای چینی در بازارهای خارج از کشور طی چند سال اخیر سرعت گرفته است. بر پایه ارزیابی این موسسه، شرکتهای خودروسازی چین از سال ۲۰۱۹ تاکنون در اروپا، آمریکای لاتین، بخشهایی از آسیا، خاورمیانه و آفریقا بین ۹ تا ۱۲ واحد درصد بر سهم بازار خود افزودهاند. همزمان، ضعف تقاضای داخلی در چین فشار بیشتری بر تولیدکنندگان وارد کرده تا بخشی بزرگتر از تولید خود را راهی بازارهای صادراتی کنند و درآمدهای خارجی را افزایش دهند.
افزایش تمایل خریداران به خودروهای برقی چینی
یکی از پایههای اصلی این برآورد، نظرسنجی UBS Evidence Lab از ۱۲ هزار مصرفکننده است. نتایج این بررسی نشان داده ۳۶ درصد از پاسخدهندگان اروپایی حاضرند خرید یک خودروی برقی از برندهای چینی را بررسی کنند. میزان توجه مصرفکنندگان اروپایی به این برندها نیز از مجموع توجه به برندهای ژاپنی و کرهای فراتر رفته است. در میان خریداران بالقوه خودروهای برقی چینی در جهان، ۶۶ درصد ارزش خرید در برابر قیمت را مهمترین عامل جذابیت دانستهاند و ۶۱ درصد نیز فناوریهای پیشرفته، امکانات دیجیتال و قابلیتهای مرتبط با رانندگی خودکار را از عوامل اصلی انتخاب خود عنوان کردهاند.
دادههای آژانس بینالمللی انرژی نیز از تقویت صادرات خودروی چین حکایت دارد. طبق گزارش این نهاد، فروش داخلی خودرو در چین طی نیمه نخست ۲۰۲۶ بیش از ۲۰ درصد نسبت به مدت مشابه سال قبل کاهش یافت، اما صادرات خودرو در همین دوره ۶۵ درصد رشد کرد. صادرات خودروهای برقی چین نیز بیش از ۱۲۰ درصد افزایش یافت و سهم خودروهای برقی از کل صادرات خودروی این کشور از حدود ۳۵ درصد در سال ۲۰۲۵ به بیش از ۴۵ درصد در نیمه نخست ۲۰۲۶ رسید. بازارهای خارجی در این دوره سهم بیشتری در جذب تولید شرکتهای خودروسازی چین داشتهاند.
تحولات بازار اروپا نیز اهمیت این رقابت را بیشتر کرده است. انجمن خودروسازان اروپا اعلام کرده در شش ماه نخست ۲۰۲۶ تعداد ۱ میلیون و ۲۲۰ هزار و ۸۹۰ خودروی تمام برقی جدید در اتحادیه اروپا ثبت شده و سهم این گروه از کل بازار به ۲۰٫۷ درصد رسیده است؛ این نسبت در مدت مشابه سال قبل ۱۵٫۶ درصد بود. خودروهای پلاگین هیبرید نیز با ثبت ۵۷۷ هزار و ۷۳۵ دستگاه، سهم ۹٫۸ درصدی از بازار اتحادیه اروپا به دست آوردهاند. افزایش ثبت خودروهای برقی همزمان با گسترش فعالیت برندهای چینی، رقابت در این بخش از بازار اروپا را تشدید کرده است.
اروپا مهمترین میدان رقابت خودروسازان چینی
اتحادیه اروپا از سال ۲۰۲۴ برای خودروهای تمام برقی وارداتی از چین عوارض جبرانی وضع کرده است. بر اساس مقررات جاری، نرخ این عوارض برای BYD برابر با ۱۷ درصد، برای Geely معادل ۱۸٫۸ درصد و برای SAIC برابر با ۳۵٫۳ درصد است. UBS علاوه بر این هزینههای تجاری، احتمال اعمال تعرفه بر برخی خودروهای پلاگین هیبرید، الزامات مربوط به سهم ساخت داخل، ارزش فروش مجدد پایینتر، محدودیت شبکه خدمات پس از فروش و دشواری ورود به بازار خودروهای شرکتی را از عواملی میداند که میتوانند سرعت رشد برندهای چینی در اروپا را محدود کنند.
با وجود این موانع، UBS در سناریوی پایه خود انتظار دارد گروه کوچکی از شرکتها شامل BYD، Geely، Chery، SAIC، Leapmotor و Xiaomi به بازیگران اصلی چین در بازارهای خارجی تبدیل شوند. دامنه پیشبینی این موسسه برای سال ۲۰۳۰ نیز گسترده است. در سناریوی خوشبینانه، سهم خودروسازان چینی از بازار جهانی میتواند تا ۴۵ درصد و از بازار اروپا تا ۳۰ درصد افزایش یابد. در سناریوی ضعیفتر، این ارقام به ترتیب ۳۳ درصد در سطح جهان و ۱۵ درصد در اروپا برآورد شدهاند.
آمار ثبت خودرو در اروپا نشان میدهد برخی برندهای چینی همین حالا نیز با سرعت بالایی در حال افزایش فروش هستند. بر اساس دادههای منتشرشده از بازار اتحادیه اروپا، ثبت خودروهای BYD در چهار ماه نخست ۲۰۲۶ بیش از ۱۵۲ درصد نسبت به مدت مشابه سال قبل افزایش یافت و از ۷۱ هزار دستگاه عبور کرد. Chery نیز با برندهای زیرمجموعه خود رشد بیش از ۲۶۷ درصدی را ثبت کرد و Leapmotor افزایش بیش از ۵۵۸ درصدی داشت. در همین دوره، SAIC با بیش از ۷۷ هزار ثبت، همچنان یکی از بزرگترین گروههای چینی حاضر در اتحادیه اروپا بود.
UBS بیشترین فشار رقابتی ناشی از این روند را متوجه خودروسازان بازار انبوه در اروپا و آسیا میداند؛ بخشی که حساسیت بیشتری به قیمت، تجهیزات و هزینه مالکیت دارد. در مقابل، تولیدکنندگان آمریکایی به دلیل موانع بالای ورود برندهای چینی به بازار ایالات متحده کمتر در معرض رقابت مستقیم قرار دارند. سازندگان خودروهای لوکس نیز طبق ارزیابی UBS نسبت به شرکتهای فعال در بازار انبوه مقاومت بیشتری در برابر فشار رقابتی برندهای چینی خواهند داشت.
