طلا در آستانه تبدیل شدن به دومین منبع درآمد صادراتی استرالیا
تهران – ۱۴ مهر ۱۴۰۴ (۶ اکتبر ۲۰۲۵ میلادی) – دولت استرالیا در تازهترین گزارش اقتصادی خود اعلام کرد که طلا در سال مالی جاری به دومین منبع بزرگ درآمد صادراتی این کشور پس از سنگ آهن تبدیل خواهد شد و جای گاز طبیعی مایع (LNG) را در ردهبندی صادراتی خواهد گرفت. این تحول در پی افزایش جهانی قیمت طلا، رشد تقاضای سرمایهگذاران برای داراییهای امن و کاهش قیمت انرژی رخ داده است.
بر اساس گزارش منتشرشده از سوی وزارت صنعت، علوم و منابع استرالیا در فصل سپتامبر، صادرات طلا در سال مالی منتهی به ژوئن ۲۰۲۶ با افزایشی معادل ۱۲ میلیارد دلار استرالیا (معادل ۷.۹ میلیارد دلار آمریکا) به حدود ۶۰ میلیارد دلار استرالیا خواهد رسید. این رقم نسبت به سال گذشته جهشی قابلتوجه محسوب میشود و برای نخستین بار در تاریخ اقتصادی این کشور، ارزش صادرات طلا از صادرات گاز طبیعی مایع پیشی خواهد گرفت.
کاهش درآمد صادرات گاز طبیعی مایع
در همین گزارش آمده است که درآمد حاصل از صادرات گاز طبیعی مایع استرالیا در سال مالی جاری به حدود ۵۴ میلیارد دلار استرالیا کاهش مییابد و در سال آینده به ۴۸ میلیارد دلار استرالیا خواهد رسید. این کاهش عمدتاً به دلیل افت قیمت نفت و انرژی در بازارهای جهانی است. به این ترتیب، گاز طبیعی که طی سالهای اخیر دومین منبع بزرگ درآمد ارزی استرالیا بود، جای خود را به طلا خواهد داد.
افزایش قیمت جهانی طلا و نقش آن در رشد صادرات
به گفته کارشناسان وزارت صنعت، مهمترین عامل افزایش درآمد صادرات طلا، افزایش قیمت جهانی این فلز گرانبها است. در حال حاضر قیمت طلا در بازارهای جهانی به رکورد تاریخی نزدیک شده و در حدود ۴٬۰۰۰ دلار آمریکا به ازای هر اونس تروی معامله میشود.
در گزارش رسمی آمده است که انتظار میرود قیمت طلا طی دو سال آینده بالاتر از ۳٬۲۰۰ دلار در هر اونس باقی بماند. این پیشبینی با توجه به کاهش نرخ بهره در ایالات متحده و افزایش نااطمینانیهای ژئوپولیتیکی صورت گرفته است. تحلیلگران وزارت صنعت استرالیا معتقدند این شرایط، تقاضا برای طلا را به عنوان یک دارایی امن تقویت میکند و موجب رشد بیشتر صادرات این فلز از استرالیا خواهد شد.
افت درآمد کل صادرات منابع و انرژی
بر پایه گزارش وزارت صنعت، در حالیکه طلا مسیر رشد خود را ادامه میدهد، درآمد کل صادرات منابع و انرژی استرالیا در مجموع با کاهش همراه خواهد بود.
پیشبینی میشود که کل درآمد صادرات منابع و انرژی در سال مالی جاری با کاهش ۵ درصدی به ۳۶۹ میلیارد دلار استرالیا برسد و در سال آینده تا ۳۵۴ میلیارد دلار استرالیا پایین بیاید. این کاهش عمدتاً ناشی از نرمال شدن قیمتهای جهانی انرژی پس از جهش شدید ناشی از جنگ اوکراین در سالهای گذشته است.
در گزارش یادشده آمده است:
«بازارهای کالایی جهانی در حال تطبیق با رشد کندتر اقتصاد جهان هستند. افزایش موانع تجاری و تداوم سیاستهای پولی انقباضی در ایالات متحده، از مهمترین عواملی هستند که بر قیمت و حجم صادرات منابع استرالیا تأثیر میگذارند.»
تداوم سلطه سنگ آهن بر صادرات استرالیا
با وجود رشد چشمگیر طلا، سنگ آهن (Iron Ore) همچنان بزرگترین منبع درآمد صادراتی استرالیا باقی خواهد ماند. طبق پیشبینیها، سنگ آهن بیش از ۲۵ درصد از کل درآمد صادرات منابع و انرژی استرالیا را در دو سال آینده به خود اختصاص خواهد داد.
در گزارش جدید، میانگین قیمت پیشبینیشده سنگ آهن برای سال مالی جاری ۸۷ دلار به ازای هر تن اعلام شده است که نسبت به برآورد قبلی در ماه ژوئن ۱۰ درصد افزایش یافته است. وزارت صنعت علت این رشد را به افزایش تقاضا در چین نسبت داده و اعلام کرده است که پروژههای جدید زیرساختی از جمله احداث سد بزرگ در منطقه تبت و تلاش پکن برای کاهش ظرفیت مازاد در صنعت فولاد، موجب رشد تقاضا برای سنگ آهن شده است.
کاهش تدریجی درآمد صادرات سنگ آهن
در عین حال، پیشبینی میشود درآمد صادرات سنگ آهن در سال مالی ۲۰۲۵–۲۰۲۶ با ۳.۹ میلیارد دلار کاهش به حدود ۱۱۳ میلیارد دلار استرالیا برسد و در سال مالی بعد (۲۰۲۶–۲۰۲۷) تا ۱۰۳ میلیارد دلار استرالیا کاهش یابد.
وزارت صنعت تأکید کرده است که اگرچه قیمتها در کوتاهمدت بالاتر از حد انتظار بودهاند، اما احتمال کاهش تدریجی درآمدها در دو سال آینده به دلیل افت تقاضای جهانی وجود دارد.
طلا؛ استثنا در روند نزولی صادرات منابع
در حالیکه بیشتر اقلام صادراتی استرالیا از جمله زغالسنگ، گاز طبیعی و سنگ آهن با کاهش درآمد مواجه شدهاند، طلا به عنوان یک استثنا در میان منابع صادراتی این کشور مطرح شده است.
افزایش بیسابقه تقاضا برای طلا در بازارهای جهانی، بهویژه در میان بانکهای مرکزی و سرمایهگذاران بزرگ، عامل کلیدی رشد صادرات این فلز در استرالیا محسوب میشود.
در گزارش آمده است که استرالیا با بهرهگیری از ذخایر غنی طلا و افزایش ظرفیت پالایش و صادرات، توانسته موقعیت خود را بهعنوان یکی از سه صادرکننده برتر طلا در جهان تثبیت کند.
نقش نرخ ارز و سیاستهای پولی آمریکا
یکی دیگر از عوامل مؤثر بر چشمانداز مثبت بازار طلا، پیشبینی کاهش نرخ بهره در ایالات متحده است. با کاهش نرخ بهره، ارزش دلار آمریکا معمولاً تضعیف میشود که این امر به رشد قیمت طلا کمک میکند. وزارت صنعت استرالیا در گزارش خود اشاره کرده است که انتظار میرود نرخ بهره در آمریکا در سطحی پایینتر باقی بماند و همین موضوع باعث تداوم قیمتهای بالای طلا طی دو سال آینده خواهد شد.
جمعبندی وزارت صنعت استرالیا
در پایان گزارش آمده است که اگرچه کل صادرات منابع و انرژی کشور در مسیر کاهش قرار دارد، افزایش ارزش صادرات طلا میتواند بخشی از این افت را جبران کند و نقش مهمی در حفظ تراز مثبت تجاری استرالیا ایفا کند. این نهاد همچنین تاکید کرده است که سیاستهای تجاری آینده باید بر تنوعبخشی به صادرات و توسعه صنایع با ارزش افزوده بالاتر متمرکز شود تا اقتصاد کشور در برابر نوسانات قیمت جهانی انرژی و کالاها مقاومتر گردد.
