“`html
سرمایه گذاری ۵۵۰ میلیارد دلاری ژاپن وارد مرحله تازهای میشود
ژاپن و آمریکا اجرای مرحله تازهای از برنامه سرمایه گذاری ۵۵۰ میلیارد دلاری را دنبال میکنند و در مذاکرات اخیر، پروژههای مرتبط با هوش مصنوعی و تراشهها به عنوان یکی از محورهای مهم دور بعدی سرمایه گذاری مطرح شده است. ریوسی آکازاوا، وزیر اقتصاد، تجارت و صنعت ژاپن، پس از دیدار با مقامهای اقتصادی آمریکا در واشنگتن اعلام کرد که دو کشور برای اجرای این برنامه همکاری نزدیک خود را ادامه خواهند داد.
این برنامه در چارچوب توافق تجاری سال ۲۰۲۵ میان دو کشور شکل گرفت. بر اساس چارچوب تعیین شده، ژاپن متعهد شده است تا سقف ۵۵۰ میلیارد دلار در قالب سرمایه گذاری، تامین مالی و ضمانتهای مرتبط با پروژههای آمریکا مشارکت کند. حوزههایی مانند نیمه رساناها، انرژی، مواد معدنی حیاتی، دارو، کشتی سازی و زیرساختهای هوش مصنوعی و رایانش کوانتومی در فهرست بخشهای هدف قرار دارند.
آکازاوا درباره دور سوم پروژهها جزئیات مشخصی ارائه نکرد، اما گفت گفتوگو درباره هوش مصنوعی و تراشهها در ادامه اجرای این برنامه اهمیت بسیار بالایی خواهد داشت. این اظهارنظر نشان میدهد پروژههای مرتبط با زیرساختهای محاسباتی و زنجیره تامین نیمه رساناها میتوانند در مرحله بعدی بررسیهای دو کشور جایگاه پررنگتری پیدا کنند.
جزئیات بستههای سرمایه گذاری و پروژههای آمریکا
نخستین بسته سرمایه گذاری در فوریه ۲۰۲۶ معرفی شد و ارزش آن به حدود ۳۶ میلیارد دلار رسید. این بسته سه پروژه را در بخش انرژی و تولید پیشرفته دربر میگرفت. بزرگترین پروژه، احداث یک مجموعه تولید برق با سوخت گاز طبیعی در ایالت اوهایو با ظرفیت ۹.۲ گیگاوات است که شرکت اسبی انرژی، زیرمجموعه گروه سافتبانک، در آن نقش دارد. در کنار این طرح، یک پایانه صادرات نفت خام در تگزاس و یک کارخانه تولید الماس صنعتی مصنوعی در جورجیا نیز در بسته نخست قرار گرفتند.
وزارت بازرگانی آمریکا اعلام کرده است که پروژه اوهایو با هزینهای حدود ۳۳ میلیارد دلار، یکی از بزرگترین طرحهای تولید برق گازسوز جهان خواهد بود. پایانه صادرات نفت خام تگزاس نیز حدود ۲.۱ میلیارد دلار ارزش دارد و سرمایه گذاری مربوط به کارخانه الماس صنعتی حدود ۶۰۰ میلیون دلار اعلام شده است. مجموع این سه طرح، نخستین بخش عملیاتی از تعهد ۵۵۰ میلیارد دلاری ژاپن را تشکیل میدهد.
دور دوم پروژهها نیز در مارس ۲۰۲۶ اعلام شد و سقف ارزش آن به ۷۳ میلیارد دلار رسید. این مرحله شامل طرحهایی برای توسعه نیروگاههای هستهای کوچک و نیروگاههای گاز طبیعی در ایالتهای تنسی، آلاباما، پنسیلوانیا و تگزاس بود. بر اساس اطلاعات منتشرشده، تا ۴۰ میلیارد دلار از این بسته میتواند به ساخت نیروگاههای هستهای کوچک اختصاص پیدا کند و حدود ۳۳ میلیارد دلار نیز برای نیروگاههای گاز طبیعی در نظر گرفته شده است.
یکی از نکات اقتصادی مهم در طراحی این پروژهها، ارتباط مستقیم میان توسعه ظرفیت تولید برق و رشد تقاضای مراکز داده است. بخشی از برق تولیدی پروژههای دور دوم میتواند برای تامین انرژی مراکز داده و زیرساختهای محاسباتی مورد استفاده قرار گیرد. افزایش مصرف برق مراکز داده، به ویژه با توسعه خدمات هوش مصنوعی، باعث شده تامین انرژی پایدار به یکی از مولفههای مهم سرمایه گذاری در زیرساختهای دیجیتال تبدیل شود.
تمرکز تازه بر هوش مصنوعی و تراشهها
در همین چارچوب، توجه به تراشهها و هوش مصنوعی در دور بعدی برنامه سرمایه گذاری میتواند بخش دیگری از زنجیره ارزش فناوری را پوشش دهد. تراشههای پیشرفته، تجهیزات تولید نیمه رسانا و زیرساختهای پردازشی از اجزای اصلی توسعه سامانههای هوش مصنوعی هستند و سرمایه گذاری در این حوزهها میتواند همزمان بخش تولید، تجهیزات صنعتی و زیرساخت مراکز داده را درگیر کند.
اسناد رسمی بانک همکاری بین المللی ژاپن نشان میدهد این برنامه قرار است تا ژانویه ۲۰۲۹ ادامه داشته باشد. بانک همکاری بین المللی ژاپن از سال ۲۰۲۵ ساختارهای ویژهای برای اجرای این ابتکار ایجاد کرده و در برنامه میانمدت خود نیز اجرای طرحهای مرتبط با سرمایه گذاری راهبردی ژاپن و آمریکا را به عنوان یکی از محورهای کاری گنجانده است.
در بخش تجاری توافق نیز نرخ پایه تعرفه برای بخش بزرگی از کالاهای وارداتی ژاپن به آمریکا ۱۵ درصد تعیین شده است. تعرفه خودروهای ژاپنی نیز در چارچوب توافق به ۱۵ درصد کاهش یافت. صنعت خودرو یکی از مهمترین بخشهای صادراتی ژاپن به بازار آمریکا محسوب میشود و تغییر نرخ تعرفه برای تولیدکنندگان و صادرکنندگان این کشور اهمیت مستقیمی دارد.
آکازاوا در دیدارهای اخیر خود با هاوارد لاتنیک، وزیر بازرگانی آمریکا، و جیمیسون گریر، نماینده تجاری آمریکا، درباره ادامه اجرای توافق و پروژههای آینده گفتوگو کرده است. وزارت اقتصاد، تجارت و صنعت ژاپن پیش از این نیز اعلام کرده بود که دو طرف درباره حوزههایی مانند انرژی، مواد معدنی حیاتی و هوش مصنوعی و همچنین پروژههای آینده ابتکار سرمایه گذاری راهبردی مذاکره کردهاند.
وزارت اقتصاد، تجارت و صنعت ژاپن در دیدارهای پیشین همچنین بر این موضوع تاکید کرده بود که هیچ اقدام تعرفهای اضافی خارج از چارچوب توافق سال گذشته علیه ژاپن اعمال نشود. آکازاوا در آخرین مذاکرات نیز اعلام کرد دو طرف درباره اجرای توافق موجود و ادامه همکاری در پروژههای سرمایه گذاری به هماهنگی ادامه خواهند داد.
در شرایطی که بخش قابل توجهی از تعهد ۵۵۰ میلیارد دلاری هنوز به پروژههای مشخص اختصاص نیافته است، تمرکز مذاکرات بر هوش مصنوعی و تراشهها مسیر احتمالی مرحله بعدی این برنامه را روشنتر کرده است. تاکنون ۳۶ میلیارد دلار در مرحله نخست و تا ۷۳ میلیارد دلار در مرحله دوم برای پروژههای مشخص مطرح شده و بخش باقیمانده تعهد، در چارچوب مذاکرات و انتخاب پروژههای بعدی بررسی خواهد شد.
“`









