دعوت چین از افغانستان برای پیوستن به «کمربند و جاده»
به گزارش خبرگزاریها، وزارت امور خارجه افغانستان اعلام کرد چین رسماً از افغانستان برای پیوستن به طرح جهانی «کمربند و جاده» دعوت کرده است. این موضوع در جریان سفر وانگ یی، وزیر امور خارجه چین، به کابل و دیدار او با امیرخان متقی، وزیر امور خارجه دولت طالبان، مطرح شد.
جزئیات دیدار وانگ یی و مقامات افغانستان
وانگ یی، وزیر امور خارجه چین، روز چهارشنبه در کابل با همتای افغان خود دیدار کرد و در این نشست تأکید داشت که چین علاقهمند به مشارکت مستقیم افغانستان در طرح «کمربند و جاده» است. او علاوه بر این موضوع، متعهد شد که پکن فعالیتهای معدنی در افغانستان را آغاز کند و برخی پروژهها در همین سال کلید خواهد خورد.
اهمیت افغانستان در طرح کمربند و جاده
طرح «کمربند و جاده» که یک دهه پیش توسط شی جین پینگ، رئیسجمهور چین آغاز شد، برنامهای زیرساختی و سرمایهگذاری جهانی است که هدف آن اتصال اقتصادی و توسعه شبکههای تجاری در آسیا، آفریقا، خاورمیانه و اروپا است. موقعیت جغرافیایی افغانستان در چهارراه این مناطق باعث شده که چین توجه ویژهای به نقش کابل در این طرح داشته باشد.
پیشینه روابط چین و طالبان
چین از نخستین کشورهایی بود که پس از خروج آمریکا از افغانستان در سال ۲۰۲۱، تعامل رسمی با دولت طالبان را آغاز کرد. پکن در این مدت رویکردی دیپلماتیک در قبال افغانستان اتخاذ کرده و تلاش کرده است از منابع معدنی عظیم این کشور بهرهبرداری کند. وانگ یی پیشتر در سال ۲۰۲۲ نیز به کابل سفر کرده و درباره تقویت روابط تجاری و بازسازی اقتصاد افغانستان گفتوگو کرده بود.
تأکید بر توسعه روابط تجاری
وزارت امور خارجه افغانستان در بیانیهای اعلام کرد که وانگ یی، وزیر امور خارجه چین، افغانستان را شریک مهمی در منطقه خوانده است. در مقابل، امیرخان متقی نیز چین را یک شریک تجاری کلیدی دانست و اعلام کرد حجم تجارت میان دو کشور به حدود یک میلیارد دلار در سال رسیده است.
او در ادامه پیشنهاد داد ارتباطات بانکی و حملونقل میان افغانستان و چین گسترش یابد و کمیسیونهای مشترکی برای مدیریت مذاکرات مربوط به تجارت و سرمایهگذاری تشکیل شود.
تمرکز بر بخش معادن افغانستان
وانگ یی در این سفر متعهد شد که چین مطالعات و اکتشافات معدنی در افغانستان را آغاز کند. افغانستان دارای ذخایر عظیم لیتیوم، مس، آهن و سایر منابع معدنی است و چین با سرمایهگذاری در این بخش میتواند سهم قابل توجهی از بازار جهانی مواد معدنی را به دست آورد.
واکنش منطقهای به مذاکرات چین و افغانستان
بر اساس گزارش بلومبرگ، مذاکرات اخیر در کابل تلاش طالبان برای افزایش مشروعیت بینالمللی را تقویت میکند. این گزارش افزود که حضور وزرای خارجه چین، افغانستان و پاکستان در یک نشست مشترک، نشاندهنده تمایل قدرتهای منطقهای به همکاری با کابل است، حتی در شرایطی که هنوز بسیاری از کشورها دولت طالبان را به رسمیت نشناختهاند.
موضع پاکستان در نشست سهجانبه
در دیدار روز چهارشنبه، اسحاق دار، وزیر امور خارجه پاکستان نیز حضور داشت. سه طرف در این نشست توافق قبلی برای گسترش «کریدور اقتصادی چین ـ پاکستان» به افغانستان را مجدداً تأیید کردند. این کریدور شامل توسعه ارتباطات جادهای و ریلی میان استان سینکیانگ در غرب چین و بندر گوادر پاکستان است.
مقامات پاکستانی در هفتههای اخیر اعلام کردهاند که امیدوارند این کریدور اقتصادی بتواند سرمایهگذاریهای بیشتری از سوی چین جذب کند و اقتصاد این کشور را که با مشکلات جدی روبهرو است، تقویت نماید. گسترش این کریدور به افغانستان میتواند مسیر تجارت با آسیای میانه را نیز هموار کند.
اهمیت اقتصادی برای افغانستان
به گفته کارشناسان، پیوستن افغانستان به طرح «کمربند و جاده» میتواند زمینهساز توسعه زیرساختهای حملونقل، انرژی و مخابرات در این کشور شود. دولت طالبان که با کمبود منابع مالی مواجه است، امیدوار است از طریق جذب سرمایهگذاری خارجی به ویژه از سوی چین، پروژههای کلیدی توسعهای را به اجرا بگذارد.
مشروعیت بینالمللی طالبان و جایگاه چین
خبرگزاریها گزارش دادهاند که این سطح از تعامل، بیانگر جایگاه ویژه چین در روابط خارجی افغانستان است. روسیه نیز اخیراً اولین کشوری بود که رسماً دولت طالبان را به رسمیت شناخت. اکنون با ورود جدیتر چین به عرصه همکاریهای اقتصادی و سرمایهگذاری، موقعیت طالبان در سطح جهانی بیش از پیش تقویت خواهد شد.
پیامدهای اقتصادی و تجاری
بر اساس بیانیه وزارت خارجه افغانستان، تمرکز اصلی مذاکرات اخیر بر تجارت، سرمایهگذاری، حملونقل و معادن بوده است. همچنین بر گسترش روابط بانکی و تسهیل روند صادرات و واردات تأکید شد. وانگ یی وعده داده است که چین در کوتاهمدت پروژههای معدنی را آغاز کند و این اقدام میتواند به افزایش درآمدهای افغانستان منجر شود.
جمعبندی خبری
دعوت رسمی چین از افغانستان برای پیوستن به طرح «کمربند و جاده»، نقطه عطفی در روابط دو کشور محسوب میشود. این اقدام نه تنها بر توسعه تجارت و سرمایهگذاری دوجانبه اثرگذار خواهد بود، بلکه افغانستان را در مسیر همکاریهای منطقهای جدید قرار خواهد داد. با توجه به توافق سهجانبه میان چین، افغانستان و پاکستان درباره گسترش کریدور اقتصادی، انتظار میرود تعاملات اقتصادی کابل در سالهای آینده افزایش یابد.
