صادرات چین برای اقتصاد اروپا تهدیدکننده شد
افزایش صادرات چین در ماهها و فصلهای اخیر، به یکی از نگرانیهای اصلی اقتصاد اروپا تبدیل شده و گزارش تازه بانک سرمایهگذاری گلدمن ساکس نشان میدهد که تشدید رقابت تجاری ناشی از صادرات چین، میتواند رشد اقتصادی کشورهای اصلی اروپایی را با کاهش مواجه کند.
به گزارش ایسنا، در شرایطی که پکن تلاش خود را برای تقویت رشد صادراتمحور افزایش داده است، اقتصادهای منطقه یورو با فشارهای فزایندهای روبهرو شدهاند. گزارشهای جدید گلدمن ساکس حاکی از آن است که افزایش رقابت تجاری چین و واکنشهای محدود سیاستگذاری در اتحادیه اروپا، موجب بازبینی نزولی پیشبینیهای رشد اقتصادی اروپا شده است.
هشدار گلدمن ساکس نسبت به فشار بر اقتصاد منطقه یورو
جیووانی پیردومنیکو، اقتصاددان ارشد گلدمن ساکس، اعلام کرد منطقه یورو بهطور ویژه در معرض پیامدهای منفی افزایش عرضه کالاهای چینی قرار دارد. وی تأکید کرد که هجوم کالاهای صادراتی چین به بازارهای جهانی موجب افزایش کسری تجاری دوجانبه منطقه یورو با چین شده و موقعیت رقابتی بینالمللی این منطقه را که پیشتر نیز تضعیف شده بود، بیش از پیش تحت فشار قرار داده است.
طبق ارزیابی این بانک سرمایهگذاری آمریکایی، رقابت صادراتی قویتر چین میتواند تا پایان سال ۲۰۲۹، تولید ناخالص داخلی منطقه یورو را حدود نیم درصد کاهش دهد. این کاهش به عنوان یکی از پیامدهای مستقیم افزایش صادرات چین و تضعیف جایگاه صادراتی اروپا برآورد شده است.
پیشبینی کاهش رشد اقتصادی در آلمان، ایتالیا، فرانسه و اسپانیا
بر اساس گزارش گلدمن ساکس، آلمان بیشترین آسیب را از این روند متحمل خواهد شد. طبق برآوردهای ارائهشده، تولید ناخالص داخلی واقعی آلمان در چهار سال آینده ممکن است حدود ۰.۹ درصد کاهش یابد. این بانک همچنین پیشبینی کرده است که تولید اقتصادی ایتالیا نیز تا ۰.۶ درصد کاهش پیدا کند.
در ادامه این گزارش آمده است که فرانسه و اسپانیا نیز هر کدام با افتی حدود ۰.۴ درصدی در تولید ناخالص داخلی خود روبهرو خواهند شد. این کشورها از جمله اقتصادهای اصلی منطقه یورو محسوب میشوند که وابستگی قابلتوجهی به صادرات صنعتی دارند.
جایگزینی کالاهای چینی به جای محصولات اروپایی
آنچه این تحولات را برای اروپا نگرانکنندهتر کرده، میزان بالای جایگزینی کالاهای چینی با محصولات اروپایی در بازارهای جهانی است. بر اساس تخمین گلدمن ساکس، طی پنج سال گذشته، صادرات منطقه یورو تا چهار درصد از سهم بازار خود را به صادرکنندگان چینی در بازارهای بزرگ جهانی واگذار کرده است.
این بانک سرمایهگذاری اعلام کرده است که به ازای هر یک دلار افزایش در صادرات چین، صادرات اروپا معمولاً بین ۲۰ تا ۳۰ سنت کاهش یافته است. این روند بهعنوان یکی از عوامل اصلی فرسایش مزیت رقابتی اروپا در برابر چین معرفی شده است.
واکنش سیاستگذاری اتحادیه اروپا زیر ذرهبین گلدمن ساکس
در بخش دیگری از این گزارش، گلدمن ساکس به طرحها و برنامههای اتحادیه اروپا برای تقویت تابآوری اقتصادی اشاره کرده است. از جمله این برنامهها میتوان به قانون مواد اولیه حیاتی و طرح اقدام قاره هوش مصنوعی اشاره کرد که با هدف کاهش وابستگی به واردات و تقویت توان تولید داخلی تدوین شدهاند.
با این حال، گلدمن ساکس نسبت به اثربخشی این سیاستها تردیدهایی را مطرح کرده است. این بانک هشدار داده که گزینههای اروپا به دلیل وابستگی گسترده به چین برای تأمین نهادههای ضروری و مواد اولیه حیاتی محدود شده است.
محدودیتهای اروپا در مقابله با صادرات چین
تحلیلگران گلدمن ساکس تأکید کردهاند که هرچند اقدام هدفمند علیه برخی محصولات چینی امکانپذیر است، اما هرگونه تلاش گستردهتر برای محدود کردن عرضه چین در بازارهای اروپایی باید با توجه به وابستگی اتحادیه اروپا به چین در تأمین بسیاری از مواد اولیه حیاتی سنجیده شود.
بر اساس این گزارش، بسیاری از صنایع اروپایی همچنان به واردات مواد اولیه از چین وابستگی بالایی دارند و هرگونه اختلال در این زنجیره تأمین میتواند پیامدهایی برای تولید صنعتی اروپا به دنبال داشته باشد.
هشدار درباره ناکافی بودن منابع مالی اتحادیه اروپا
گلدمن ساکس همچنین هشدار داده است که منابع مالی در نظر گرفتهشده برای اجرای برنامههای صنعتی اتحادیه اروپا نسبت به اهداف اعلامشده ناکافی است. به گفته تحلیلگران این بانک، محدودیت بودجه میتواند توان اتحادیه اروپا برای بازیابی رقابتپذیری صادراتی خود در برابر چین را تضعیف کند.
این موضوع باعث شده است که تردیدهایی جدی درباره ظرفیت اروپا برای مقابله با فشارهای فزاینده رقابتی چین در سالهای آینده مطرح شود.
نگرانی درباره فرسایش پایه صنعتی اروپا
کارشناسان اقتصادی هشدار دادهاند که واکنش بیش از حد محتاطانه از سوی بروکسل میتواند به فرسایش تدریجی پایه صنعتی اروپا منجر شود. بر اساس این دیدگاه، در شرایطی که شرکتهای چینی در حال گسترش تسلط خود بر بازارهای جهانی هستند، هرگونه تأخیر در تصمیمگیریهای راهبردی میتواند جایگاه صنایع اروپایی را تضعیف کند.
در مقابل، برخی تحلیلگران نیز نسبت به پیامدهای یک رویکرد بیش از حد تهاجمی هشدار دادهاند. اعمال تعرفههای گسترده یا محدودیتهای شدید وارداتی ممکن است با ایجاد اختلال در زنجیرههای تأمین، نتایجی معکوس برای اقتصاد اروپا به همراه داشته باشد.
تأکید بر وابستگی اروپا به مواد اولیه چین در بخش دفاعی
گلدمن ساکس در بخش دیگری از گزارش خود به برنامههای دفاعی اتحادیه اروپا اشاره کرده و اعلام کرده است که دفاع تنها حوزهای است که اروپا در آن سرمایهگذاری مالی گستردهای انجام داده است. برنامه آمادگی ۲۰۳۰ اتحادیه اروپا که با ۱۵۰ میلیارد یورو وام از طریق طرح اقدام امنیتی برای اروپا پشتیبانی میشود، نمونهای از این سیاستهاست.
با این حال، حتی در این حوزه نیز اروپا به سطح خودکفایی نرسیده است. برنامههای دفاعی کشورهای اروپایی همچنان بهشدت به تأمین مواد اولیه حیاتی از چین، بهویژه عناصر خاکی کمیاب مورد استفاده در سیستمهای تسلیحاتی، پهپادها، حسگرها و تجهیزات الکترونیکی پیشرفته وابسته است.
جمعبندی گلدمن ساکس درباره آینده اقتصاد اروپا
بر اساس گزارش یورونیوز و ارزیابیهای ارائهشده از سوی گلدمن ساکس، پیام نهایی تحلیلگران این بانک روشن است: در صورت نبود یک استراتژی صنعتی یکپارچه و قاطعتر، اتحادیه اروپا با خطر از دست دادن جایگاه خود در بخشهایی مواجه خواهد شد که زمانی در آنها نقش رهبری داشت.
افزایش صادرات چین، تشدید رقابت جهانی، محدودیت منابع مالی اروپا و وابستگی به واردات مواد اولیه، مجموع عواملی هستند که آینده اقتصاد صنعتی اروپا را در سالهای پیشرو تحت تأثیر قرار خواهند داد.
