سقوط ین و جهش دلار همزمان با کاهش احتمال کاهش نرخ بهره آمریکا
ارزش دلار آمریکا در معاملات روز پنجشنبه در بالاترین سطح چند هفته اخیر قرار گرفت، در حالی که واحد پول ژاپن به پایینترین سطح دهماهه سقوط کرد. این تحولات پس از انتشار صورتجلسه تازه فدرال رزرو و کاهش احتمال کاهش نرخ بهره در نشست ماه دسامبر رخ داده است. گزارش رویترز حاکی از آن است که بازارهای جهانی ارز در واکنش به دادههای جدید و اظهارنظر مقامات مالی ژاپن، با نوسانهای قابل توجه مواجه شدهاند.
بر اساس گزارش منتشرشده، دلار آمریکا روز گذشته بزرگترین رشد خود طی حدود شش هفته اخیر را ثبت کرد و شاخص دلار در برابر شش ارز مهم جهان به سطح ۱۰۰.۲۵ واحد رسید. این افزایش در حالی رخ داد که بازارها پیشتر انتظار داشتند فدرال رزرو در نشست ماه دسامبر اقدام به کاهش نرخ بهره کند، اما صورتجلسه نشست ماه اکتبر نشان داد «بسیاری» از اعضای کمیته سیاستگذاری فدرال رزرو با این اقدام مخالف بودند. در مقابل، تعدادی از اعضا احتمال کاهش نرخ بهره را مطرح کرده بودند، اما تعداد آنان کمتر از مخالفان بوده است.
در همین حال، ین ژاپن با سقوطی تازه مواجه شد و ارزش آن در برابر دلار در معاملات آسیایی به ۱۵۷.۴۸ ین رسید؛ سطحی که پایینترین رقم از ابتدای سال تاکنون محسوب میشود. بازارها در روزهای اخیر بر این باور بودهاند که دولت ژاپن احتمالاً بهسرعت برای جلوگیری از ضعف ارز دخالت نخواهد کرد. این روند پس از آن تشدید شد که وزیر دارایی ژاپن، ساتسوکی کاتایاما، اعلام کرد در جلسه مشترک او با رئیس بانک مرکزی ژاپن درباره مسائل مربوط به بازار ارز «هیچ بحث خاصی» انجام نشده است.
به گفته رویترز، یکی از دلایل تشدید فشار بر ین، نگرانیها درباره افزایش حجم بدهی دولت ژاپن برای تأمین مالی بستههای محرک اقتصادی جدید است. از زمان انتخاب نخستوزیر سانائه تاکائچی بهعنوان رهبر حزب حاکم، ین حدود ۶ درصد از ارزش خود را از دست داده است؛ این در حالی است که بازدهی اوراق قرضه ژاپن نیز طی این مدت افزایش یافته است. تحلیلگران بازار معتقدند نگرانی از هزینههای مالی گسترده دولت، مهمترین عامل فشار بر ارزش ین بوده است.
یکی از کارشناسان ارشد اقتصادی در آسیا به رویترز گفته است که سرمایهگذاران اکنون دو احتمال را در نظر دارند: نخست اینکه بازارها وارد فاز «فروش ژاپن» شدهاند یا اینکه روابط سنتی میان تفاوت نرخ بهره آمریکا و ژاپن با ارزش ین دیگر به شکل گذشته عمل نمیکند. این کارشناس توضیح داده است که سقوط ین در شرایطی رخ میدهد که شکاف نرخ بهره میان آمریکا و ژاپن کاهش یافته، اما ین همچنان روند نزولی خود را ادامه داده است.
برخی فعالان بازار معتقدند که در صورت ادامه کاهش ارزش ین، مقامات ژاپنی ممکن است در نزدیکی سطح ۱۶۰ ین برای هر دلار وارد عمل شوند. سخنگوی دولت ژاپن، مینور کیهارا، نیز در گفتوگویی اعلام کرده که حرکتهای اخیر ین «تیز، یکطرفه و نگرانکننده» بوده است؛ اظهارنظری که بازارها آن را نشانهای از احتمال مداخله در آینده ارزیابی کردهاند.
در دیگر بخشهای بازار ارز، یورو نیز در برابر دلار کاهش یافت و به پایینترین سطح دو هفته اخیر رسید. ارزش یورو در معاملات آسیایی به ۱.۱۵۱۰ دلار رسید. پوند بریتانیا نیز اندکی افت کرد و در سطح ۱.۳۰۴۰ دلار معامله شد. به همین ترتیب، دلار نیوزیلند نیز با افت پنجشنبه مواجه بود؛ هرچند پس از کاهش یک درصدی روز چهارشنبه، در معاملات امروز در سطح ۰.۵۶۱۱ دلار تثبیت شد. این ارز روز گذشته به پایینترین سطح هفتماهه، یعنی ۰.۵۵۹۱ دلار رسیده بود.
این تحولات در شرایطی رخ داده است که انتظار میرود بانک مرکزی نیوزیلند در نشست پیشرو اقدام به کاهش نرخ بهره کند؛ موضوعی که کاملاً در قیمتگذاری بازار ارز این کشور لحاظ شده است. در مقابل، بازارهای آمریکا احتمال کاهش نرخ بهره در نشست دسامبر فدرال رزرو را کمتر از ۲۵ درصد برآورد میکنند؛ رقمی که یک ماه پیش تقریباً قطعی تصور میشد.
شاخص دلار نیز طی روز گذشته با ۰.۵ درصد رشد توانست بالاتر از میانگین متحرک ۲۰۰روزه خود قرار گیرد؛ موضوعی که از نگاه تحلیلگران نشاندهنده تقویت روند صعودی دلار است. در معاملات امروز، این شاخص ۰.۱۵ درصد دیگر نیز افزایش یافت و به سطح ۱۰۰.۲۵ واحد رسید.
در ادامه این گزارش آمده است که بخشی از نوسانات اخیر بازار ارز به نگرانی نسبت به زمان انتشار گزارش اشتغال آمریکا بازمیگردد. این گزارش که معمولاً در هفته اول هر ماه منتشر میشود، این بار به دلیل تغییرات در برنامه انتشار، با تأخیر روبهرو شده است. آخرین جدول زمانبندی اعلام شده نشان میدهد که گزارش اشتغال ماه نوامبر با تأخیری دو هفتهای، در تاریخ ۱۶ دسامبر منتشر خواهد شد. این تأخیر باعث شده است که احتمال کاهش نرخ بهره در نشست دسامبر کاهش یابد، زیرا فدرال رزرو دادههای کافی برای تصمیمگیری نخواهد داشت.
کارشناسان اقتصادی در گفتوگو با رویترز اعلام کردهاند که نامشخص بودن زمان انتشار دادههای کلیدی اشتغال، موجب شده است بخشی از انتظارات بازار درباره تغییرات سیاست پولی آمریکا تعدیل شود. یکی از تحلیلگران بانک ملی استرالیا گفته است تأخیر در انتشار این دادهها باعث شده است بازارها «پیام توقف» فدرال رزرو را جدیتر در نظر بگیرند.
