نرخ تورم اردیبهشت در گزارش تازه بانک مرکزی افزایش یافت
بانک مرکزی در جدیدترین گزارش شاخص بهای کالاها و خدمات مصرفی مناطق شهری، نرخ تورم اردیبهشت را برای دوره دوازده ماه منتهی به اردیبهشت ۱۴۰۵ معادل ۵۳.۹ درصد اعلام کرد. این عدد نشان میدهد میانگین قیمت کالاها و خدمات مصرفی در شهرها، در یک دوره یک ساله نسبت به دوره مشابه قبل، همچنان در سطحی بالا قرار دارد و فشار قیمتها در سبد هزینه خانوار شهری ادامه یافته است.
بر اساس همین گزارش، شاخص کل بهای کالاها و خدمات مصرفی در اردیبهشت ۱۴۰۵ به عدد ۶۶۷.۵ رسید. این شاخص نسبت به فروردین ۱۴۰۵ معادل ۸.۵ درصد رشد کرد و در مقایسه با اردیبهشت ۱۴۰۴ نیز ۷۷.۲ درصد افزایش داشت. به این ترتیب، تورم ماهانه، تورم نقطه به نقطه و تورم سالانه هر سه از تداوم افزایش سطح عمومی قیمتها در ماه دوم سال حکایت دارند.
جزئیات شاخص قیمت مصرف کننده شهری
در بخش کالا، رشد قیمتها پررنگ تر از خدمات بوده است. شاخص بهای گروه اختصاصی کالا در اردیبهشت ۱۴۰۵ نسبت به ماه قبل ۱۰.۰ درصد افزایش یافت. همین شاخص در مقایسه با ماه مشابه سال قبل ۱۱۳.۸ درصد رشد کرد و در دوازده ماه منتهی به اردیبهشت ۱۴۰۵ نسبت به دوره مشابه قبل، افزایش ۷۲.۳ درصدی را ثبت کرد. این بخش از گزارش، سهم بالای کالاها را در تغییرات شاخص کل نشان میدهد.
در گروه خدمات نیز مسیر افزایشی ادامه داشت، اما شدت رشد آن کمتر از گروه کالا بود. شاخص بهای گروه اختصاصی خدمت در اردیبهشت ۱۴۰۵ نسبت به ماه قبل ۶.۴ درصد بالا رفت. این شاخص در مقایسه با اردیبهشت ۱۴۰۴ معادل ۴۲.۵ درصد رشد داشت و نرخ دوازده ماهه آن در پایان اردیبهشت به ۳۷.۳ درصد رسید. فاصله میان تورم کالا و خدمات، تفاوت سرعت تغییر قیمت در دو بخش اصلی سبد مصرفی را نشان میدهد.
افزایش سریع تر قیمت کالاها برای خانوارها اهمیت مستقیم دارد، زیرا بخش بزرگی از خریدهای روزمره، از اقلام مصرفی و کالاهای مورد نیاز زندگی تشکیل میشود. در چنین وضعیتی، تغییر ماهانه شاخص کالا میتواند زودتر از برخی خدمات در هزینههای جاری خانوار دیده شود. گزارش بانک مرکزی همچنین نشان میدهد نرخ تورم دوازده ماهه از ۵۰.۶ درصد فروردین به ۵۳.۹ درصد در اردیبهشت رسیده است.
مقایسه آماری با گزارش مرکز آمار ایران
همزمان با انتشار گزارش بانک مرکزی، دادههای مرکز آمار ایران نیز تصویری دیگر از تورم اردیبهشت ارائه کرد. بر اساس اعلام مرکز آمار، شاخص قیمت مصرف کننده خانوارهای کشور در اردیبهشت ۱۴۰۵ به عدد ۶۱۹.۶ رسید. این عدد نسبت به ماه قبل ۸.۸ درصد، نسبت به ماه مشابه سال قبل ۸۳.۹ درصد و در دوازده ماه منتهی به اردیبهشت نسبت به دوره مشابه قبل ۵۷.۷ درصد افزایش داشته است.
در گزارش مرکز آمار، تورم ماهانه خانوارهای کشور در اردیبهشت ۸.۸ درصد اعلام شده است. در همین بخش، تورم ماهانه گروه خوراکیها، آشامیدنیها و دخانیات ۸.۰ درصد و تورم ماهانه گروه کالاهای غیر خوراکی و خدمات ۹.۵ درصد ثبت شده است. این دادهها نشان میدهد رشد قیمتها در اردیبهشت فقط به یک گروه محدود نبوده و در بخشهای مختلف سبد مصرفی خانوار دیده شده است.
مرکز آمار همچنین نرخ تورم سالانه خانوارهای کشور را در اردیبهشت ۱۴۰۵ برابر ۵۷.۷ درصد اعلام کرد. طبق این گزارش، دامنه تغییرات تورم سالانه در دهکهای هزینهای از ۵۵.۹ درصد برای دهک دهم تا ۶۳.۲ درصد برای دهک دوم بوده است. فاصله تورمی دهکها نیز در این ماه به ۷.۳ واحد درصد رسید، در حالی که این فاصله در ماه قبل ۶.۲ واحد درصد اعلام شده بود.
تفاوت عدد بانک مرکزی و مرکز آمار در نرخ تورم سالانه اردیبهشت، ناشی از تفاوت در دامنه آماری، جامعه هدف و روش محاسبه شاخص است. بانک مرکزی گزارش خود را بر شاخص بهای کالاها و خدمات مصرفی در مناطق شهری متمرکز میکند، اما مرکز آمار شاخص قیمت مصرف کننده خانوارهای کشور را گزارش میدهد. به همین دلیل، عدد ۵۳.۹ درصد بانک مرکزی و عدد ۵۷.۷ درصد مرکز آمار، دو روایت آماری از یک روند کلی افزایش قیمتها هستند.
در سطح سبد هزینه خانوار، ارقام اردیبهشت نشان میدهد فشار قیمتی همچنان در کالاها، خدمات و گروههای اصلی مصرفی جریان دارد. تورم نقطه به نقطه ۷۷.۲ درصدی در گزارش بانک مرکزی و ۸۳.۹ درصدی در گزارش مرکز آمار، بیانگر افزایش محسوس هزینه خرید یک مجموعه مشابه از کالاها و خدمات نسبت به اردیبهشت سال گذشته است. این شاخص برای فعالان اقتصادی، خانوارها و کسب و کارها یکی از معیارهای مهم سنجش تغییر قدرت خرید و هزینه جایگزینی کالاها محسوب میشود.
