تغییر معیار حذف یارانه؛ زوجهای با حقوق پایه هم از فهرست خارج میشوند
بر اساس اعلام وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، الگوی جدیدی برای حذف یارانه نقدی خانوارها در نظر گرفته شده که بر مبنای میزان درآمد و داراییها تنظیم شده است. طبق این تصمیم، برخی خانوارها با درآمد مشخص، حتی در سطح حقوق پایه سال آینده، از فهرست یارانهبگیران حذف خواهند شد.
به گزارش ایسنا، تغییر شرایط دریافت یارانه که بهتازگی از سوی یکی از مقامات وزارت کار اعلام شده، واکنشها و ابهاماتی را به همراه داشته است. طبق توضیحات ارائه شده، در الگوی جدید، دهکبندی ملاک اصلی دریافت یا عدم دریافت یارانه نخواهد بود و معیار اصلی، میزان درآمد ماهیانه خانوار و سطح داراییها خواهد بود.
بر اساس این الگو، خانوارهای یکنفره با درآمد ماهیانه بیش از ۳۰ میلیون تومان و خانوارهای دونفره با درآمد ماهیانه بیش از ۳۶ میلیون تومان از فهرست دریافتکنندگان یارانه حذف خواهند شد. این در حالی است که معاون وزیر رفاه اعلام کرده برآوردها نشان میدهد تنها ۱۵ درصد جامعه مشمول حذف یارانه خواهند شد و ۸۵ درصد همچنان یارانه دریافت میکنند.
طبق اظهارات یکی از مقامات وزارت کار، علاوه بر درآمد، داراییهایی مانند خودرو و املاک نیز در تصمیمگیری برای حذف یارانه مؤثر خواهند بود. بر اساس اعلام این مقام مسئول، اگر مجموع ارزش خودروهای یک خانوار بیش از پنج میلیارد تومان باشد یا ارزش املاک و مستغلات خانوار به بیش از ۵۰ میلیارد تومان برسد، آن خانوار از فهرست یارانهبگیران حذف خواهد شد.
در بخش مربوط به درآمد نیز مجموع دریافتی ماهیانه اعضای خانوار مبنای تصمیمگیری قرار میگیرد. بر این اساس، اگر یک زوج شاغل هرکدام حقوق پایه دریافت کنند، مجموع درآمد آنها به سطحی میرسد که مشمول حذف یارانه خواهند شد. با توجه به پیشبینی حداقل حقوق ۱۸.۶ میلیون تومانی برای سال آینده، یک خانواده دو نفره با دو حقوق پایه، بدون احتساب اضافهکاری، حدود ۳۷ میلیون تومان درآمد خواهد داشت و از فهرست دریافت یارانه خارج میشود.
همچنین در الگوی جدید، افراد مجردی که درآمد ماهیانه آنها به حدود ۳۰ میلیون تومان برسد، مشمول حذف یارانه خواهند شد. در این شرایط، حتی افرادی که حقوق پایه به همراه اضافهکاری دریافت میکنند نیز ممکن است از فهرست یارانهبگیران حذف شوند.
در توضیح این سیاست، معاون وزیر رفاه اعلام کرده است که بر اساس دادههای موجود، اگر معیار حذف یارانه صرفاً بر مبنای درآمد اعمال شود، تنها ۱۵ درصد از جامعه از فهرست یارانهبگیران خارج خواهند شد و بخش عمدهای از جمعیت همچنان مشمول دریافت یارانه باقی میمانند.
این در حالی است که طبق لایحه بودجه سال ۱۴۰۵، حداقل حقوق سال آینده ۱۸.۶ میلیون تومان در نظر گرفته شده است. به این ترتیب، خانوارهای دو نفره که هر دو عضو شاغل باشند، حتی در صورت دریافت حقوق پایه و بدون اضافهکاری، از سال آینده مشمول حذف یارانه خواهند شد.
بر اساس گزارشها، معیارهای جدید حذف یارانه از نظر عددی تفاوت قابل توجهی با معیارهایی که اوایل سال جاری اعلام شده بود ندارد. در حالی که در ماههای اخیر قیمت بسیاری از کالاهای اساسی افزایش یافته، ارقام مربوط به حذف یارانه در الگوی جدید بدون تغییر باقی مانده است.
مطابق جدولی که در بهار امسال منتشر شده بود، معیار حذف یارانه برای خانوارهای یکنفره، درآمد ماهیانه ۳۰ میلیون تومان، برای خانوارهای دو نفره ۳۷.۵ میلیون تومان، خانوارهای سه نفره ۴۵ میلیون تومان، چهار نفره ۵۲.۵ میلیون تومان و خانوارهای پنج نفره ۶۰ میلیون تومان تعیین شده بود.
از سوی دیگر، بر اساس برآوردهای منتشر شده، خط فقر برای یک خانوار چهار نفره به حدود ۳۵ میلیون تومان رسیده است. برخی فعالان و کارشناسان کارگری نیز این رقم را تا حدود ۵۵ میلیون تومان برآورد کردهاند. با این حال، دولت در سال جاری عدد رسمی خط فقر را اعلام نکرده است.
سخنگوی دولت در اواسط سال جاری اعلام کرده بود که خط فقر سال آینده برای هر نفر شش میلیون و ۱۲۸ هزار و ۷۳۹ تومان برآورد شده است. این رقم بهعنوان شاخصی برای محاسبه وضعیت معیشتی خانوارها مورد اشاره قرار گرفته است.
پیش از این نیز در آییننامهای که برای شناسایی سه دهک پردرآمد جامعه تدوین شده بود، شش شاخص برای حذف یارانه در نظر گرفته شده بود. این شاخصها شامل تملک املاک لوکس با ارزش بیش از ۳۵ میلیارد تومان، داشتن یک یا چند خودرو با مجموع ارزش بیش از سه میلیارد تومان، درآمدهای بالاتر از سقف تعیین شده، سطح خرید ماهیانه، اقامت در خارج از کشور و داشتن بیش از پنج سفر خارجی در سال بود.
در تغییرات اخیر، وزارت تعاون اعلام کرده است که برخی از این شاخصها اصلاح شدهاند. بر این اساس، شاخص مربوط به هزینهکرد ماهیانه حذف شده و در مقابل، سقف ارزش خودرو از سه میلیارد تومان به پنج میلیارد تومان و سقف ارزش مسکن از ۳۵ میلیارد تومان به ۵۰ میلیارد تومان افزایش یافته است.
بر اساس آمارهای رسمی، در بهمنماه دو سال قبل حدود ۸۰ میلیون نفر در کشور یارانه نقدی دریافت میکردند. اما پس از اجرای قانون بودجه سال ۱۴۰۴ و حذف یارانه دهکهای هشتم تا دهم، حدود هشت میلیون نفر از فهرست یارانهبگیران خارج شدند.
طبق آخرین آمار سازمان هدفمندی یارانهها، در حال حاضر تعداد افرادی که یارانه معیشتی دریافت میکنند به حدود ۷۰.۶ میلیون نفر رسیده است. این آمار نشاندهنده کاهش تعداد یارانهبگیران در سالهای اخیر است.
بر اساس قانون بودجه سال ۱۴۰۴، دولت موظف شده بود یارانه دهکهای هشتم تا دهم را حذف کند. اما در تصمیمات جدید وزارت کار، دیگر بحث دهکبندی مطرح نیست و معیار اصلی برای حذف یارانه، سطح درآمد و میزان دارایی خانوارها اعلام شده است.
