قیمت نفت زیر فشار افت ذخایر جهانی دوباره نوسانی شد
بازار جهانی نفت در پایان معاملات ۲۹ مه ۲۰۲۶ با نشانهای دوگانه روبهرو شد؛ از یک سو بهای نفت خام در معاملات روزانه کاهش یافت و از سوی دیگر دادههای ذخایر نشان داد که پشت این افت کوتاه مدت، فشار عرضه همچنان در حال افزایش است. گزارش رویترز نشان میدهد نفت برنت برای تحویل ژوییه تا سطح ۹۱.۸۲ دلار در هر بشکه پایین آمد و قرارداد فعالتر اوت نیز نزدیک ۹۰.۸۱ دلار معامله شد. نفت آمریکا هم به محدوده ۸۷.۲۰ دلار رسید. با این حال، افت هفتگی قیمتها بیشتر به خبرهای مربوط به احتمال آرامتر شدن جریان کشتیرانی نسبت داده شده و نه به رفع کامل نگرانی از سمت عرضه.
دادههای اداره اطلاعات انرژی آمریکا نشان میدهد ذخایر تجاری نفت خام این کشور، بدون احتساب ذخایر راهبردی، در هفته منتهی به ۲۲ مه ۳.۳ میلیون بشکه کاهش یافت و به ۴۴۱.۷ میلیون بشکه رسید. این سطح حدود ۲ درصد کمتر از میانگین پنج ساله همین فصل اعلام شده است. در همین گزارش، موجودی بنزین ۲.۶ میلیون بشکه و ذخایر سوختهای میان تقطیر مانند گازوئیل و نفت کوره ۲.۱ میلیون بشکه کاهش یافت. بنابراین افت اخیر فقط به نفت خام محدود نبود و بخش فرآوردهها نیز نشانههای فشردگی عرضه را نشان داد.
کاهش موجودیها در آمریکا زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که با روند برداشت از ذخایر راهبردی نفت مقایسه شود. بر اساس دادههای بازار، ذخایر راهبردی آمریکا در پایان هفته یاد شده به حدود ۳۶۵.۱ میلیون بشکه رسید؛ در حالی که ظرفیت کامل این مخزن ۷۱۴ میلیون بشکه است و در دسامبر ۲۰۲۵ حدود ۴۱۳ میلیون بشکه نفت در آن نگهداری میشد. به این ترتیب، تزریق ذخایر به بازار توانسته بخشی از فشار فوری را کاهش دهد، اما همزمان فاصله موجودی فعلی با ظرفیت اسمی و سطح ماههای گذشته را بیشتر کرده است.
ذخایر کمتر و تقاضای فصلی مسیر بازار را حساستر کرد
همزمان با نزدیک شدن به فصل مصرف بالاتر سوخت در نیمکره شمالی، پالایشگاههای آمریکا فعالیت خود را افزایش دادهاند. گزارش هفتگی EIA نشان میدهد نرخ بهره برداری پالایشگاهها به ۹۴.۵ درصد رسیده و ورودی نفت خام پالایشگاهها به نزدیک ۱۷ میلیون بشکه در روز نزدیک شده است. واردات نفت خام آمریکا در هفته گذشته به طور متوسط ۵.۲ میلیون بشکه در روز بوده و صادرات نیز به ۴.۴ میلیون بشکه در روز رسیده است. کاهش همزمان ذخایر تجاری، بنزین و سوختهای میان تقطیر در چنین شرایطی باعث شده معامله گران نسبت به تداوم فشار در بازار فرآوردهها حساستر شوند.
آژانس بین المللی انرژی در گزارش ماه مه خود تصویر گستردهتری از همین فشار ارائه کرده است. بر پایه این گزارش، عرضه جهانی نفت در ماه آوریل با افت ۱.۸ میلیون بشکه در روز به ۹۵.۱ میلیون بشکه در روز رسید و مجموع افت عرضه از فوریه به ۱۲.۸ میلیون بشکه در روز افزایش یافت. این نهاد همچنین اعلام کرده است ذخایر مشاهده شده جهانی در ماه مارس ۱۲۹ میلیون بشکه و در ماه آوریل ۱۱۷ میلیون بشکه دیگر کاهش داشته است. افت ذخایر روی زمین در کشورهای عضو OECD نیز در آوریل ۱۴۶ میلیون بشکه اعلام شد؛ رقمی که نشان میدهد فشار بازار فقط در آمریکا متمرکز نیست.
در بازار فیزیکی، محدودیت جریان نفت از خاورمیانه باعث شده مسیرهای جایگزین نقش بیشتری پیدا کنند. گزارش رویترز به نقل از دادههای کپلر نشان میدهد صادرات ماهانه نفت خام خاورمیانه از حدود ۱۸.۳ میلیون بشکه در روز پیش از بحران به نزدیک ۸.۸ میلیون بشکه در روز از ماه مارس به بعد کاهش یافته است. همزمان، تولیدکنندگان حوزه آتلانتیک مانند آمریکا، کانادا، برزیل و برخی صادرکنندگان دیگر تلاش کردهاند بخشی از کاهش عرضه را جبران کنند، اما حمل نفت از مسیرهای دورتر هزینه حمل، زمان تحویل و نیاز به ذخیره سازی را افزایش میدهد.
پیش بینیها از تداوم نوسان در قیمت نفت حکایت دارد
نظرسنجی تازه رویترز از ۳۳ اقتصاددان و تحلیلگر نشان میدهد برآورد میانگین قیمت نفت برنت برای سال ۲۰۲۶ برای سومین بار متوالی افزایش یافته و به ۹۰.۴۴ دلار در هر بشکه رسیده است. برآورد نفت خام آمریکا نیز به ۸۴.۶۳ دلار افزایش پیدا کرده است. این پیش بینیها نسبت به برآوردهای پیش از تشدید بحران حدود ۴۰ درصد بالاتر است و نشان میدهد فعالان بازار، حتی با کاهش قیمت روزانه، بازگشت سریع به سطوح قبلی را قطعی نمیدانند.
در بخش تقاضا، تصویر بازار یکدست نیست. آژانس بین المللی انرژی انتظار دارد مصرف جهانی نفت در سال ۲۰۲۶ با کاهش ۴۲۰ هزار بشکه در روز به ۱۰۴ میلیون بشکه در روز برسد. این کاهش عمدتا به قیمتهای بالاتر، کندتر شدن فعالیت اقتصادی و محدودیت خوراک در صنایع پتروشیمی و هوانوردی نسبت داده شده است. با وجود این افت تقاضا، کاهش شدید عرضه و برداشت از ذخایر باعث شده تعادل بازار همچنان شکننده بماند و واکنش قیمتها به خبرهای عرضه بسیار سریع باشد.
اداره اطلاعات انرژی آمریکا نیز در چشم انداز کوتاه مدت خود برآورد کرده است که موجودی جهانی نفت در سه ماهه دوم ۲۰۲۶ به طور متوسط روزانه ۸.۵ میلیون بشکه کاهش یابد و همین موضوع میتواند قیمت برنت را در ماههای مه و ژوئن نزدیک ۱۰۶ دلار نگه دارد. بر اساس همین برآورد، اگر جریان کشتیرانی به تدریج بهتر شود و تولید متوقف شده به بازار بازگردد، میانگین قیمت در سه ماهه پایانی سال ممکن است به محدوده ۸۹ دلار برسد.
برای اقتصادهای واردکننده انرژی، ادامه این وضعیت به معنای فشار بیشتر بر هزینه حمل و نقل، بهای سوخت و حاشیه سود صنایع انرژی بر است. در اقتصاد آمریکا نیز کاهش ذخایر بنزین تا سطح ۶ درصد پایینتر از میانگین پنج ساله و رسیدن قیمت متوسط بنزین معمولی به ۴.۴۷۵ دلار برای هر گالن در ۱۸ مه، نشان میدهد اثر بازار جهانی به سرعت در قیمت خرده فروشی سوخت دیده میشود. در هفتههای پیش رو، سرعت بازسازی ذخایر، سطح فعالیت پالایشگاهها، جریان صادراتی خاورمیانه و توان عرضه تولیدکنندگان غیرعضو اوپک پلاس، متغیرهای اصلی مسیر بازار نفت خواهند بود.
