رکورد تاریخی تجارت جهانی در سال ۲۰۲۵ با عبور از مرز ۳۵ تریلیون دلار
به گزارش ایسنا به نقل از کنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل متحد (آنکتاد)، ارزش تجارت جهانی در سال ۲۰۲۵ برای نخستینبار در تاریخ از مرز ۳۵ تریلیون دلار عبور خواهد کرد. این سازمان بینالمللی در تازهترین گزارش خود اعلام کرد در صورت تحقق پیشبینیهای فعلی، تجارت جهانی نسبت به سال ۲۰۲۴ حدود ۲.۲ تریلیون دلار افزایش خواهد یافت که معادل رشدی نزدیک به ۷ درصد است.
طبق اعلام آنکتاد، رشد تجارت جهانی در سال ۲۰۲۵ تحت تأثیر تداوم تقاضای قوی در برخی اقتصادهای بزرگ، افزایش فعالیت در کشورهای درحالتوسعه و رشد بخش فناوری، بهویژه محصولات مرتبط با هوش مصنوعی، محقق خواهد شد. در این میان، کشورهای شرق آسیا و قاره آفریقا نقش پررنگتری در هدایت رشد تجارت جهانی ایفا میکنند.
رشد قابل توجه تجارت کالا و خدمات
در گزارش آنکتاد آمده است که از مجموع افزایش ۲.۲ تریلیون دلاری تجارت جهانی در سال ۲۰۲۵، حدود ۱.۵ تریلیون دلار مربوط به تجارت کالا خواهد بود که نشاندهنده رشدی در حدود ۶ درصد است. همچنین بخش خدمات نیز با افزایشی نزدیک به ۷۵۰ میلیارد دلار، رشد ۹ درصدی را تجربه خواهد کرد. این ارقام بیانگر نقش پررنگ خدمات در افزایش ارزش تجارت جهانی در سال آینده میلادی است.
بر اساس این گزارش، تجارت جهانی در نیمه دوم سال جاری میلادی نیز با وجود افزایش تنشهای ژئوپلیتیکی، رشد هزینههای حملونقل و نوسانات تقاضای جهانی، همچنان روند رو به رشد خود را حفظ کرده است.
کند شدن رشد در سهماهه سوم سال
آنکتاد در بخش دیگری از گزارش خود اعلام کرد رشد تجارت جهانی در سهماهه سوم سال ۲۰۲۵ با کندی همراه شده است. با این حال، تجارت جهانی در فاصله ماههای آوریل تا ژوئن همچنان رشد ۲.۵ درصدی را ثبت کرده است. این سازمان تأکید کرده است که با وجود این کندی، حجم کلی تجارت جهانی همچنان در مسیر افزایشی قرار دارد.
در گزارش آنکتاد همچنین آمده است که عدم قطعیتهای اقتصادی، نوسانات ژئوپلیتیکی و تغییرات در زنجیرههای تأمین جهانی از جمله عواملی هستند که بر روند تجارت در ماههای پایانی سال تأثیرگذار هستند.
چشمانداز ضعیفتر برای سال ۲۰۲۶
بر اساس پیشبینیهای آنکتاد، اگرچه سال ۲۰۲۵ با رشد قابل توجه تجارت جهانی همراه خواهد بود، اما چشمانداز تجارت جهانی برای سال ۲۰۲۶ ضعیفتر پیشبینی میشود. این سازمان اعلام کرده است عواملی مانند کند شدن فعالیتهای اقتصادی در سطح جهان، افزایش بدهی کشورها، رشد هزینههای تجاری، تداوم تنشهای ژئوپلیتیکی و افزایش آسیبپذیری اقتصاد جهانی میتواند بر تداوم رشد تجارت در سال آینده میلادی تأثیر منفی بگذارد.
آنکتاد در گزارش خود هشدار داده است که چندپارگی ژئوپلیتیکی و افزایش ریسکهای ساختاری در تجارت بینالملل میتواند یکی از مهمترین چالشهای پیشروی تجارت جهانی در سال ۲۰۲۶ باشد.
نقش پررنگ هوش مصنوعی در رشد تولید جهانی
طبق گزارش منتشرشده، تولید جهانی در چهار فصل اخیر نسبت به چهار فصل قبل از آن حدود ۱۰ درصد افزایش یافته است. آنکتاد اعلام کرده است بخش عمدهای از این رشد تولید، به افزایش تقاضا برای محصولات مرتبط با هوش مصنوعی، بهویژه در حوزه الکترونیک مربوط میشود.
رشد تولید تجهیزات الکترونیکی، تراشهها، زیرساختهای پردازشی و فناوریهای مرتبط با هوش مصنوعی باعث شده است برخی کشورها سهم بیشتری از تجارت جهانی را به خود اختصاص دهند و صادرات این محصولات در سال جاری میلادی افزایش یابد.
کاهش تجارت خودرو در سطح جهانی
در مقابل رشد بخش فناوری، آنکتاد اعلام کرد تجارت جهانی خودرو با کاهش ۴ درصدی مواجه شده است. این کاهش در حالی اتفاق افتاده است که برخی کشورها با چالشهای زنجیره تأمین، محدودیتهای تولید و تغییر الگوی تقاضا در صنعت خودروسازی مواجه هستند.
بر اساس این گزارش، افت تجارت خودرو یکی از معدود بخشهایی است که روندی کاهشی را در میان بخشهای اصلی تجارت جهانی تجربه کرده است.
اختلاف روند واردات آمریکا و چین
آنکتاد همچنین به تفاوت روند واردات در دو اقتصاد بزرگ جهان اشاره کرده است. بر اساس این گزارش، واردات ایالات متحده آمریکا همچنان در سطح بالایی قرار دارد، در حالی که واردات چین با عقبماندگی نسبت به سالهای گذشته همراه شده است. این تفاوت، تأثیر مستقیمی بر جهتگیری جریانهای تجاری در سطح جهانی گذاشته است.
مطابق اعلام این سازمان بینالمللی، بخشی از رشد تجارت جهانی در سال ۲۰۲۵ ناشی از افزایش مبادلات در کشورهای درحالتوسعه و اقتصادهای نوظهور بوده است.
ادامه رشد تجارت با وجود فشارهای ژئوپلیتیکی
در گزارش آنکتاد تأکید شده است که با وجود افزایش تنشهای ژئوپلیتیکی در برخی مناطق جهان، رشد هزینههای حملونقل دریایی، افزایش نرخ بهره در اقتصادهای بزرگ و نوسانات بازارهای مالی، تجارت جهانی در سال جاری همچنان به مسیر توسعه خود ادامه داده است.
این سازمان بینالمللی اعلام کرده است که اقتصاد جهانی در شرایطی وارد سال ۲۰۲۵ میشود که بیثباتیهای سیاسی، چالشهای مالی و تغییرات ساختاری همچنان فضای تجارت بینالملل را تحت تأثیر قرار میدهد.
ثبت رکورد تاریخی در تجارت جهانی
عبور تجارت جهانی از مرز ۳۵ تریلیون دلار در سال ۲۰۲۵ به عنوان یک رکورد تاریخی در مبادلات بینالمللی ثبت خواهد شد. کارشناسان سازمان ملل اعلام کردهاند که این رکورد نشاندهنده نقش فزاینده تجارت در اقتصاد جهانی و افزایش وابستگی متقابل کشورها در حوزه مبادلات کالا و خدمات است.
بر اساس گزارش خبرگزاری فرانسه، آنکتاد در جمعبندی گزارش خود تأکید کرده است که هرچند تجارت جهانی در سال ۲۰۲۵ رکورد جدیدی را ثبت خواهد کرد، اما چشمانداز سال ۲۰۲۶ با ابهام، ریسکهای ژئوپلیتیکی و فشارهای اقتصادی بیشتری همراه خواهد بود.
