درخواست آمریکا از اروپا برای اعمال تعرفههای ۱۰۰ درصدی علیه چین و هند
تهران – خبرگزاری اقتصاد آنلاین – در ادامه تحولات مربوط به جنگ اوکراین و تلاشهای غرب برای افزایش فشار اقتصادی بر روسیه، منابع آگاه گزارش دادند که دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده آمریکا، از اتحادیه اروپا خواسته است که تعرفههای گمرکی تا سقف ۱۰۰ درصد بر واردات کالا از چین و هند اعمال کند. این درخواست با هدف محدود کردن دسترسی مسکو به منابع مالی ناشی از فروش نفت و انرژی به این دو کشور مطرح شده است.
به گزارش روزنامه فایننشیال تایمز, ترامپ این موضوع را در جریان جلسهای محرمانه با مقامات ارشد آمریکا و اتحادیه اروپا در واشنگتن مطرح کرده است. در این جلسه، او تاکید کرده که کشورهای خریدار نفت روسیه باید تحت فشار اقتصادی بیشتری قرار بگیرند تا کرملین وادار به توقف جنگ در اوکراین شود.
جزئیات درخواست ترامپ
بر اساس این گزارش، ایالات متحده پیشتر به دلیل تداوم خرید نفت از روسیه، تعرفهای ۲۵ درصدی بر برخی کالاهای وارداتی از هند اعمال کرده بود؛ اقدامی که موجب شد مجموع عوارض وارداتی برای محصولات هندی به حدود ۵۰ درصد برسد. با این حال، کاخ سفید معتقد است که این میزان فشار کافی نبوده و برای تاثیرگذاری واقعی بر مسکو، اروپا نیز باید سیاستی مشابه اتخاذ کند.
ترامپ همچنین تاکید کرده است که در صورت همکاری اروپا، آمریکا آماده است اقدامات سختگیرانهتری علیه کشورهایی که به خرید نفت روسیه ادامه میدهند، اعمال کند. وی گفته است این اقدام میتواند درآمدهای نفتی روسیه را بهطور قابل توجهی کاهش داده و هزینههای جنگ اوکراین را برای کرملین افزایش دهد.
واکنش احتمالی اتحادیه اروپا
منابع نزدیک به اتحادیه اروپا اعلام کردهاند که تصویب چنین تعرفههایی در بروکسل با موانع حقوقی و اقتصادی جدی روبهرو خواهد بود. برخی مقامات اروپایی هشدار دادهاند که اعمال تعرفههای گسترده علیه چین و هند میتواند تبعات منفی برای اقتصاد اتحادیه اروپا داشته باشد، زیرا این دو کشور از بزرگترین شرکای تجاری بروکسل محسوب میشوند.
طبق دادههای کمیسیون اروپا، حجم تجارت دوجانبه اتحادیه اروپا با روسیه در سال ۲۰۲۴ به ۶۷.۵ میلیارد یورو رسید و ارزش تجارت خدمات بین طرفین در سال ۲۰۲۳ نیز حدود ۱۷.۲ میلیارد یورو بوده است. با توجه به این سطح از مبادلات، هرگونه تغییر ناگهانی در سیاستهای تجاری میتواند زنجیرههای تامین و صنایع وابسته به انرژی را تحت تاثیر قرار دهد.
جایگاه هند و چین در تجارت با روسیه
بر اساس دادههای منتشرشده از سوی سفارت هند در مسکو، حجم تجارت میان هند و روسیه در سال منتهی به مارس ۲۰۲۵ به رکورد ۶۸.۷ میلیارد دلار رسیده است؛ این رقم در مقایسه با حجم تجارت ۱۰.۱ میلیارد دلاری پیش از دوران همهگیری کرونا، رشد ۵.۸ برابری را نشان میدهد.
از سوی دیگر، چین به عنوان بزرگترین خریدار نفت روسیه شناخته میشود. این کشور اخیراً پس از توافقی با واشنگتن برای کاهش برخی تعرفههای تجاری، از اعمال تعرفههای تنبیهی جدید توسط آمریکا معاف شده است. با این حال، کارشناسان معتقدند که هرگونه فشار اقتصادی بر چین میتواند بازار انرژی و کالاهای استراتژیک را در سطح جهانی دچار نوسان کند.
واکنش هند به تعرفههای آمریکا
دولت هند پیشتر در واکنش به تعرفههای ۲۵ درصدی آمریکا، این اقدامات را «ناعادلانه، ناموجه و غیرمنطقی» توصیف کرده بود. دهلینو تاکید کرده است که تجارت انرژی با روسیه بخشی از سیاستهای تامین امنیت انرژی این کشور است و هرگونه فشار خارجی نمیتواند موجب توقف این روند شود.
این موضع هند در حالی مطرح میشود که دهلینو همچنان از شرکای اصلی واشنگتن در حوزه فناوری و دفاعی محسوب میشود. اختلافات در حوزه انرژی و تجارت ممکن است روابط دوجانبه دو کشور را تحت تاثیر قرار دهد.
دیدار ترامپ و پوتین در آلاسکا
این درخواست ترامپ در شرایطی مطرح میشود که ماه گذشته دیداری میان او و ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه، در ایالت آلاسکا برگزار شد. این نشست که با هدف بررسی راهکارهای احتمالی برای توقف درگیریها در اوکراین انجام شد، به گفته منابع دیپلماتیک «پیشرفت محسوسی» نداشت.
پوتین در کنفرانس خبری مشترک با ترامپ پس از این دیدار اعلام کرده بود که برای دستیابی به «صلحی پایدار»، باید به «ریشههای درگیری» پرداخته شود. در مقابل، ترامپ نیز ضمن تایید برخی نقاط توافق با روسیه، تاکید کرده بود که همچنان «موارد مهمی» باقی مانده که نیازمند مذاکرههای بیشتر هستند.
چالشهای اجرای تعرفههای پیشنهادی
تحلیلگران اقتصادی معتقدند که اعمال تعرفههای ۱۰۰ درصدی علیه چین و هند نه تنها نیازمند تصویب در سطح شورای اروپا است، بلکه اجرای آن میتواند بازار جهانی انرژی و کالا را با نوسانهای گسترده مواجه کند. چین و هند هر دو از واردکنندگان اصلی نفت و گاز روسیه هستند و تغییرات در سیاست تجاری آنها میتواند زنجیره عرضه جهانی را تحت فشار قرار دهد.
همچنین، احتمال واکنش متقابل چین و هند از طریق وضع تعرفههای تلافیجویانه وجود دارد که میتواند به آغاز یک جنگ تجاری منجر شود؛ سناریویی که بسیاری از اقتصادهای بزرگ جهان را تحت تاثیر قرار خواهد داد.
جمعبندی
در حال حاضر، پیشنهاد ترامپ صرفاً در حد یک درخواست رسمی از سوی آمریکا مطرح شده و هنوز تصمیم نهایی اتحادیه اروپا در این باره اعلام نشده است. با توجه به پیچیدگی روابط تجاری اروپا با چین و هند و وابستگی برخی کشورهای عضو اتحادیه به واردات انرژی، کارشناسان معتقدند که تصویب فوری این تعرفهها بعید است.
با این حال، در صورت اجراییشدن این طرح، پیامدهای گستردهای در بازار انرژی، تجارت جهانی و روابط دیپلماتیک میان قدرتهای اقتصادی جهان قابل پیشبینی خواهد بود.
